ONA SUTI — HAYOTNING BIRINCHI QALQONI

Mazkur maqolada ona sutining tarkibi, himoyalovchi (“oltin qalqon”) mexanizmlari, chaqaloq organizmiga ta’siri va emizishning ijtimoiy-sog‘liqni saqlash tizimidagi o‘rni keng yoritiladi. Zamonaviy ilmiy tadqiqotlar va statistik ma’lumotlar asosida ona sutining infeksion, allergik va metabolik kasalliklarning oldini olishdagi ahamiyati tahlil qilinadi. 2019–2024 yillarda asosiy ilmiy ma’lumotlar bazalaridan olingan 107 ta tadqiqotning tizimli tahlili shuni ko‘rsatadiki, olti oy davomida eksklyuziv emizish chaqaloqlar o‘limini 14% ga kamaytiradi, to‘satdan chaqaloq o‘limi sindromi xavfini 37% ga pasaytiradi, shuningdek, oshqozon-ichak va nafas yo‘llari infeksiyalari hamda allergik kasalliklarni sezilarli kamaytiradi. Emizilgan bolalarda kognitiv rivojlanish ham yaxshiroq bo‘lib, o‘rtacha IQ ko‘rsatkichi 3,4 ballga oshgani aniqlangan. Ushbu natijalar emizishni chaqaloqlar uchun “oltin standart” ekanini tasdiqlaydi, chunki u optimal o‘sish, kuchli immunitet va uzoq muddatli neyro-rivojlanish ustunliklarini ta’minlaydi. Aholi salomatligini yaxshilash uchun global laktatsiya qo‘llab-quvvatlash dasturlarini kuchaytirish muhimdir.