    {
      "title": "GIPERTONIYA KASALLIGINING RIVOJLANISHIDA XAVF OMILLARINING O'RNI",
      "keywords": "gipertoniya; arterial; xavf omillari; yurak-qon tomir kasalliklari; profilaktika",
      "publisher": "Research Science and Innovation House",
      "date_type": "published",
      "sword_depositor": 1,
      "date": "2026-06-09",
      "subjects": [
        "gipertoniya",
        "arterial",
        "xavf omillari",
        "yurak-qon tomir kasalliklari",
        "profilaktika"
      ],
      "eprintid": 93254,
      "eprint_status": "archive",
      "metadata_visibility": "show",
      "publication": "SYNAPSES: INSIGHTS ACROSS THE DISCIPLINES; Vol. 3 No. 6 (2026): SYNAPSES: INSIGHTS ACROSS THE DISCIPLINES; 136-143",
      "userid": 1,
      "status_changed": "2026-06-16 04:34:22",
      "type": "article",
      "documents": [
          {
            "files": [
                {
                  "objectid": 14909,
                  "mtime": "2026-06-16 04:34:23",
                  "filesize": 198945,
                  "hash_type": "MD5",
                  "fileid": 130703,
                  "hash": "0b8d4fbd099d679e539ac85728bde493",
                  "datasetid": "document",
                  "uri": "https://arxiv.universalpublishings.com/id/file/130703",
                  "mime_type": "application/pdf",
                  "filename": "35999.pdf"
                }
            ],
            "language": "uz",
            "main": "35999.pdf",
            "format": "application/pdf",
            "placement": 1,
            "eprintid": 93254,
            "content": "published",
            "security": "public",
            "docid": 14909,
            "rev_number": 1,
            "uri": "https://arxiv.universalpublishings.com/id/document/14909",
            "pos": 1
          }
      ],
      "full_text_status": "restricted",
      "note": "Imported from Universal Publishings (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/19305)",
      "rev_number": 2,
      "id_number": "oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/19305",
      "ispublished": "pub",
      "abstract": "Mazkur maqolada gipertoniya kasalligining rivojlanishida xavf omillarining klinik, ijtimoiy va profilaktik ahamiyati tahlil qilindi. Arterial gipertoniya yurak-qon tomir kasalliklari, insult, surunkali buyrak yetishmovchiligi va erta nogironlikka olib keluvchi eng muhim omillardan biri hisoblanadi. Jahon sog\u2018liqni saqlash tashkiloti ma\u2019lumotlarida gipertoniya sistolik arterial bosim 140 mm simob ustuni va/yoki diastolik arterial bosim 90 mm simob ustunidan yuqori bo\u2018lishi bilan tavsiflanadi; tashxis kamida ikki xil kunda o\u2018lchangan ko\u2018rsatkichlar asosida qo\u2018yilishi lozim [1]. Tadqiqotda xavf omillari modifikatsiyalanadigan, modifikatsiyalanmaydigan, metabolik va muhitga bog\u2018liq guruhlarga ajratildi. Tahlil natijalari shuni ko\u2018rsatadiki, ortiqcha tuz iste\u2019moli, jismoniy faollikning yetishmasligi, semizlik, chekish, spirtli ichimliklarni me\u2019yoridan ortiq iste\u2019mol qilish, surunkali stress, uyqu buzilishlari, diabet va buyrak kasalliklari gipertoniyaning shakllanishida o\u2018zaro kuchaytiruvchi ta\u2019sirga ega. O\u2018zbekiston kontekstida yurak-qon tomir kasalliklari o\u2018limning yetakchi sabablaridan biri bo\u2018lib qolayotgani sababli, xavf omillarini erta aniqlash va birlamchi profilaktikani kuchaytirish tibbiyot amaliyoti uchun ustuvor vazifa sifatida baholandi.nbsp;",
      "lastmod": "2026-06-16 04:34:23",
      "dir": "disk0/00/09/32/54",
      "official_url": "https://universalpublishings.com/index.php/siad/article/view/19305",
      "creators": [
        {
          "name": {
            "honourific": null,
            "family": "Dildora",
            "given": "O\u2018rolova",
            "lineage": null
          }
        },
        {
          "name": {
            "family": "Bexruz",
            "honourific": null,
            "lineage": null,
            "given": "Kibriyev"
          }
        },
        {
          "name": {
            "lineage": null,
            "given": "Kattaboyeva",
            "family": "Muhayyo",
            "honourific": null
          }
        }
      ],
      "uri": "https://arxiv.universalpublishings.com/id/eprint/93254"
    }