eprintid: 92984
rev_number: 2
eprint_status: archive
userid: 1
dir: disk0/00/09/29/84
datestamp: 2026-06-13 22:58:41
lastmod: 2026-06-13 22:58:42
status_changed: 2026-06-12 09:18:37
type: article
metadata_visibility: show
sword_depositor: 1
creators_name: qizi, Esanova Lobar Normengli
title: EKOLOGIK ATAMALARNI TILSHUNOSLIKDA O‘RGANISH: LEKSIK-SEMANTIK, TERMINOLOGIK VA DISKURSIV YONDASHUVLAR.
ispublished: pub
subjects: ekologik atamalar, ekolingvistika, terminologiya, ekologik diskurs, iqlim o‘zgarishi, yashil iqtisodiyot, o‘zbek tili, leksik-semantik tahlil
keywords: ekologik atamalar, ekolingvistika, terminologiya, ekologik diskurs, iqlim o‘zgarishi, yashil iqtisodiyot, o‘zbek tili, leksik-semantik tahlil
note: Imported from Universal Conference (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/19184)
abstract: Ushbu maqolada ekologik atamalarni tilshunoslik nuqtayi nazaridan o‘rganish masalasi leksik-semantik, terminologik va diskursiv yondashuvlar asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning dolzarbligi ekologik muammolar, iqlim o‘zgarishi, “yashil iqtisodiyot”, biologik xilma-xillik, chiqindilarni boshqarish va barqaror rivojlanish kabi tushunchalarning ilmiy, huquqiy, ommaviy axborot va ta’lim diskursida faol qo‘llanayotgani bilan belgilanadi. Ekolingvistika XX asrning ikkinchi yarmidan boshlab til va muhit munosabatlarini o‘rganadigan yo‘nalish sifatida shakllangan bo‘lib, hozirgi davrda ekologik terminologiya, ekologik diskurs, metaforalar, baholovchi birliklar va til siyosati masalalarini ham qamrab olmoqda. Tadqiqotda ekologik atamalarning o‘zbek tilidagi ifodalanishi, ularning xalqaro terminlar bilan munosabati, kalkalash, o‘zlashma, sinonimik variantlilik va normativ muvofiqlik masalalari tahlil qilindi. Maqola uchun BMT tizimidagi ekologik lug‘atlar, O‘zbekistonning “yashil iqtisodiyot” va iqlim siyosatiga oid rasmiy hujjatlari hamda ekologiya sohasida o‘zbek tilidagi atamalar lug‘atini shakllantirish zarurligi haqidagi rasmiy ma’lumotlar asos qilib olindi. Natijalar ekologik terminologiyada “iqlim o‘zgarishi”, “issiqxona gazlari”, “dekarbonizatsiya”, “biologik xilma-xillik”, “ekotizim”, “yashil iqtisodiyot”, “karbon izi”, “strategik ekologik baholash” kabi birliklar faol yadroni tashkil etishini ko‘rsatadi. Xulosa sifatida ekologik terminlarni yagona imlo, aniq semantik chegaralar va sohaviy izohli lug‘at asosida standartlashtirish zarurligi asoslanadi.
date: 2026-06-04
date_type: published
publisher: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
official_url: https://universalconference.us/index.php/itfttdm/article/view/19184
id_number: oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/19184
full_text_status: public
publication: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 1064-1070
citation:   qizi, Esanova Lobar Normengli  (2026) EKOLOGIK ATAMALARNI TILSHUNOSLIKDA O‘RGANISH: LEKSIK-SEMANTIK, TERMINOLOGIK VA DISKURSIV YONDASHUVLAR.  "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 1064-1070.       
document_url: https://arxiv.universalpublishings.com/id/eprint/92984/1/19184_35865.pdf