eprintid: 92573
rev_number: 1
eprint_status: archive
userid: 1
dir: disk0/00/09/25/73
lastmod: 2026-06-07 21:13:49
status_changed: 2026-06-07 21:13:49
type: article
metadata_visibility: show
sword_depositor: 1
creators_name: Xaitbaeva, Nodira
title: ONA SUTI — HAYOTNING BIRINCHI QALQONI
ispublished: pub
subjects: Emizish
subjects: inson suti tarkibi
subjects: chaqaloqlar o‘limi
subjects: immunologik himoya
subjects: gastrointestinal infeksiyalar
keywords: Emizish; inson suti tarkibi; chaqaloqlar o‘limi; immunologik himoya; gastrointestinal infeksiyalar
note: Imported from Universal Publishings (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/18989)
abstract: Mazkur maqolada ona sutining tarkibi, himoyalovchi (“oltin qalqon”) mexanizmlari, chaqaloq organizmiga ta’siri va emizishning ijtimoiy-sog‘liqni saqlash tizimidagi o‘rni keng yoritiladi. Zamonaviy ilmiy tadqiqotlar va statistik ma’lumotlar asosida ona sutining infeksion, allergik va metabolik kasalliklarning oldini olishdagi ahamiyati tahlil qilinadi. 2019–2024 yillarda asosiy ilmiy ma’lumotlar bazalaridan olingan 107 ta tadqiqotning tizimli tahlili shuni ko‘rsatadiki, olti oy davomida eksklyuziv emizish chaqaloqlar o‘limini 14% ga kamaytiradi, to‘satdan chaqaloq o‘limi sindromi xavfini 37% ga pasaytiradi, shuningdek, oshqozon-ichak va nafas yo‘llari infeksiyalari hamda allergik kasalliklarni sezilarli kamaytiradi. Emizilgan bolalarda kognitiv rivojlanish ham yaxshiroq bo‘lib, o‘rtacha IQ ko‘rsatkichi 3,4 ballga oshgani aniqlangan. Ushbu natijalar emizishni chaqaloqlar uchun “oltin standart” ekanini tasdiqlaydi, chunki u optimal o‘sish, kuchli immunitet va uzoq muddatli neyro-rivojlanish ustunliklarini ta’minlaydi. Aholi salomatligini yaxshilash uchun global laktatsiya qo‘llab-quvvatlash dasturlarini kuchaytirish muhimdir.
date: 2026-06-06
date_type: published
publisher: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
official_url: https://universalpublishings.com/index.php/itfttdm/article/view/18989
id_number: oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/18989
full_text_status: none
publication: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 1006-1012
citation:   Xaitbaeva, Nodira  (2026) ONA SUTI — HAYOTNING BIRINCHI QALQONI.  "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 1006-1012.