eprintid: 92466 rev_number: 1 eprint_status: archive userid: 1 dir: disk0/00/09/24/66 lastmod: 2026-06-06 21:19:08 status_changed: 2026-06-06 21:19:06 type: article metadata_visibility: show sword_depositor: 1 creators_name: Boyqobilov, Soatmurod creators_name: Toshboyeva, Zuhra title: YUQORI QO‘L ARTERIYALARIGA TASHQI OMILLAR TA’SIRI VA KLINIK AHAMIYATI: GEMODINAMIK OMILLAR VA GESTATSION PATOLOGIYALAR ispublished: pub subjects: yuqori qo‘l arteriyalari subjects: gemodinamika subjects: braxial arteriya subjects: radial arteriya subjects: ulnar arteriya keywords: yuqori qo‘l arteriyalari; gemodinamika; braxial arteriya; radial arteriya; ulnar arteriya note: Imported from Universal Conference (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/18942) abstract: Yuqori qo‘l arteriyalari — o‘mrov osti arteriyasi, qo‘ltiq osti arteriyasi, yelka arteriyasi, bilak va tirsak arteriyalari — organizmning periferik qon aylanishini ta’minlovchi muhim tomirlar tizimidir. Ushbu arteriyalar orqali qo‘l mushaklari, teri, nervlar, bo‘g‘imlar va distal to‘qimalar kislorod hamda oziq moddalar bilan ta’minlanadi. Yuqori qo‘l arteriyalariga tashqi omillar, jumladan mexanik bosim, sovuq ta’siri, kasbiy vibratsiya, travma, uzoq muddatli statik holat, tor kiyim yoki tibbiy manipulyatsiyalar ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Bundan tashqari, umumiy gemodinamik holat — arterial bosim, yurak chiqishi, periferik tomir qarshiligi, endotelial funksiya va qon reologiyasi — yuqori qo‘l arteriyalarining funksional holatini bevosita belgilaydi.Maqolada yuqori qo‘l arteriyalarining tashqi omillar ta’sirida yuzaga keladigan funksional va strukturaviy o‘zgarishlari, gemodinamik mexanizmlari, diagnostik ahamiyati va klinik baholash usullari tahlil qilinadi. Alohida e’tibor gestatsion patologiyalarga, xususan preeklampsiya, gestatsion gipertenziya, homiladorlikdagi endotelial disfunksiya va periferik arteriyalar reaktivligidagi o‘zgarishlarga qaratiladi WHO ma’lumotlariga ko‘ra, preeklampsiya odatda homiladorlikning 20-haftasidan keyin rivojlanadigan yuqori arterial bosim buzilishi bo‘lib, ona va homila uchun jiddiy xavf tug‘diradi; 2025-yilgi global tahlilda esa preeklampsiya tarqalishi dunyo bo‘yicha taxminan 4,43% deb baholangan date: 2026-06-06 date_type: published publisher: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi official_url: https://universalconference.us/index.php/itfttdm/article/view/18942 id_number: oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/18942 full_text_status: none publication: "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 821-831 citation: Boyqobilov, Soatmurod, Toshboyeva, Zuhra (2026) YUQORI QO‘L ARTERIYALARIGA TASHQI OMILLAR TA’SIRI VA KLINIK AHAMIYATI: GEMODINAMIK OMILLAR VA GESTATSION PATOLOGIYALAR. "XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi; Vol. 4 No. 5 (2026): XXI ASRDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TA'LIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB MUAMMOLAR; 821-831.