eprintid: 90194 rev_number: 1 eprint_status: archive userid: 1 dir: disk0/00/09/01/94 datestamp: 2026-05-26 16:26:37 lastmod: 2026-05-26 16:26:37 status_changed: 2026-05-26 16:26:37 type: article metadata_visibility: show sword_depositor: 1 creators_name: Marjona, Mengliboyeva creators_name: Abduraxmonovich, Kibriyev Bexruz creators_name: qizi, Kattaboyeva Muhayyo Nurmuhammad title: TERINING IMMUN TIZIMDAGI ROLI VA TERI BARERINING BUZILISHIDA IMMUN MEXANIZMLAR ispublished: pub subjects: teri bareri, teri immuniteti, keratinotsit, Langerhans hujayrasi, mikrobiom, filaggrin, atopik dermatit, kontakt dermatit, psoriaz, sitokinlar keywords: teri bareri, teri immuniteti, keratinotsit, Langerhans hujayrasi, mikrobiom, filaggrin, atopik dermatit, kontakt dermatit, psoriaz, sitokinlar note: Imported from Universal Publishings (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/17506) abstract: Teri inson organizmining eng katta a’zosi bo‘lib, u faqat tashqi qoplovchi qatlam emas, balki murakkab immun-biologik platforma sifatida ham faoliyat yuritadi. Teri fizik, kimyoviy va immun himoya tizimlarini birlashtirgan ko‘p qatlamli barer bo‘lib, mikroorganizmlar, allergenlar, toksik omillar, ultrabinafsha nurlanish va mexanik shikastlanishlarga qarshi birlamchi himoyani ta’minlaydi. Keratinotsitlar, Langerhans hujayralari, dermal dendrit hujayralar, makrofaglar, mast hujayralar, tabiiy killer hujayralar va T limfotsitlar terining mahalliy immun homeostazini saqlashda muhim o‘rin tutadi. Shu bilan birga filaggrin, seramidlar, tight junction oqsillari, antimikrob peptidlar va mikrobiom ham teri barerining funksional yaxlitligi uchun zarur hisoblanadi. Mazkur maqolaning maqsadi terining immun tizimdagi rolini, teri barerining struktur-funksional asoslarini hamda barer buzilganda yuzaga keladigan immun mexanizmlarni zamonaviy ilmiy qarashlar asosida tizimli yoritishdan iborat. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, barer yaxlitligi buzilganda allergen va mikroblarning penetratsiyasi ortadi, pattern recognition receptor tizimlari faollashadi, keratinotsitlardan IL-1, IL-6, TNF, TSLP, IL-25 va IL-33 ajralishi kuchayadi, natijada Th2, Th17 va Th22 yo‘llari ishga tushib, surunkali yallig‘lanish va to‘qima remodellasiyasi rivojlanadi. Ayniqsa atopik dermatit, kontakt dermatit va psoriaz kabi dermatozlarda ushbu mexanizmlar klinik jihatdan katta ahamiyatga ega. date: 2026-04-05 date_type: published publisher: Research Science and Innovation House official_url: https://universalpublishings.com/index.php/aijmr/article/view/17506 id_number: oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/17506 full_text_status: none publication: ACUMEN: INTERNATIONAL JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY RESEARCH citation: Marjona, Mengliboyeva, Abduraxmonovich, Kibriyev Bexruz, qizi, Kattaboyeva Muhayyo Nurmuhammad (2026) TERINING IMMUN TIZIMDAGI ROLI VA TERI BARERINING BUZILISHIDA IMMUN MEXANIZMLAR. ACUMEN: INTERNATIONAL JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY RESEARCH.