eprintid: 75996
rev_number: 1
eprint_status: archive
userid: 1
dir: disk0/00/07/59/96
datestamp: 2026-05-26 16:07:35
lastmod: 2026-05-26 16:07:35
status_changed: 2026-05-26 16:07:35
type: article
metadata_visibility: show
sword_depositor: 1
creators_name: Samandarov, Zuxriddin
title: VALYUTA KURSINING SHAKLLANISHI BO‘YICHA ILMIY-NAZARIY YONDASHUVLAR
ispublished: pub
subjects: Valyuta kursi, davlat iqtisodiy siyosati, iqtisodiy barqarorlik, xalqaro moliyaviy oqimlar, valyuta bozoriga intervensiya, to‘lov balansining ta’siri, inflyatsiya darajasi, pul-kredit siyosati, valyuta zaxiralari, foiz stavkalari, kapital nazorati, pul ma
keywords: Valyuta kursi, davlat iqtisodiy siyosati, iqtisodiy barqarorlik, xalqaro moliyaviy oqimlar, valyuta bozoriga intervensiya, to‘lov balansining ta’siri, inflyatsiya darajasi, pul-kredit siyosati, valyuta zaxiralari, foiz stavkalari, kapital nazorati, pul massasi, xorijiy kapital, savdo siyosati, bozor mexanizmlari, fiskal siyosat, eksport, import, iqtisodiy muvozanat, valyuta chayqovchiligini nazorat qilish, valyuta kursi barqarorligi, tashqi iqtisodiy holat, moliyaviy integratsiya, xalqaro savdo.
note: Imported from Universal Publishings (OAI id oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/11385)
abstract: Valyuta kursini qanday omillar belgilashi va uning dinamikasini tushuntirish uchun iqtisodiyot nazariyasida bir necha yondashuvlar shakllangan. Valyuta kursi shakllanishining ilmiy-nazariy asoslari sifatida klassik (ya’ni, xarid qobiliyati pariteti nazariyasi), monetar (pul omillari yondashuvi), keynesiycha (foiz stavkalari va kutilmalar rolini ta’kidlovchi) hamda portfel (aktivlar bozori balansiga asoslangan) yondashuvlar ajratib ko‘rsatiladi. Ushbu tezisda ushbu yondashuvlarning mazmuni va ularning valyuta kursiga ta’sir etuvchi asosiy omillar – inflyatsiya, foiz stavkalari hamda pul massasidagi o‘zgarishlar – bilan bog‘liqligi yoritib beriladi.
Valyuta kursi nazariy jihatdan bir vaqtning o‘zida turli fundamental omillarning ta’siri ostida shakllanadi. Masalan, ichki inflyatsiya darajasining xorijiy inflyatsiyadan yuqori bo‘lishi, boshqa sharoitlar barqaror turganda, milliy valyutaning qadrsizlanishiga olib keladi. Xuddi shunday, foiz stavkalari farqi kapital oqimlarini jalb etishi yoki qochirishi orqali kursga ta’sir ko‘rsatadi, pul massasining o‘sishi esa inflyatsiya va ayirboshlash kursi o‘zgarishlarini yuzaga keltiradi. Quyida har bir nazariy yondashuv alohida ko‘rib chiqilib, ularning valyuta kursiga doir bashoratlari tahlil qilinadi.
date: 2025-04-30
date_type: published
publisher: Journal of Science-Innovative Research in Uzbekistan
official_url: https://universalpublishings.com/index.php/jsiru/article/view/11385
id_number: oai:ojs.pkp.sfu.ca:article/11385
full_text_status: none
publication: Journal of Science-Innovative Research in Uzbekistan
citation:   Samandarov, Zuxriddin  (2025) VALYUTA KURSINING SHAKLLANISHI BO‘YICHA ILMIY-NAZARIY YONDASHUVLAR.  Journal of Science-Innovative Research in Uzbekistan.