TY - JOUR JF - South Aral Region Medical Journal TI - KRUPOZ PNEV MONIYANING KELIB CHIQISH SABABLARI N2 - Krupoz pnevmoniya (lobar pnevmoniya) o?pkaning butun bo?lagini qamrab oluvchi massiv konsolidatsiya va klassik to?rt bosqichli patomorfologik o?zgarishlar bilan kechadigan eng og?ir bakterial pnevmoniya shakllaridan biri hisoblanadi. Hozirgi kunda ham asosiy qo?zg?atuvchisi Streptococcus pneumoniae bo?lib qolmoqda (vaksinatsiyagacha davrda 70?90%, zamonaviy kohortalarda 40?60% tasdiqlangan holatlarda). Biroq, yuqori sezuvchan molekulyar usullar (multipleks real-time PZR, metagenomik sekvenslash) shuni ko?rsatdiki, og?ir konsolidatsiyalovchi pnevmoniyalarning ko?pchiligida bir vaqtning o?zida bir nechta patogen ? Haemophilus influenzae, Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae, anaeroblar va respirator viruslar ishtirok etadi. Ushbu ishda pnevmokokkning virulensiya mexanizmlari (polisaxarid kapsula, pnevmolizin, yuzaki oqsillar CbpA, PspA, PspC, autolizin, neyraminidazalar, pili), xost genetik polimorfizmlari (IRAK4, TIRAP, NF-?B, FCGR2A), virus-bakteriya koinfeksiyalari va patogenlarning miqdoriy yuklamasi (quantitative load) klassik krupoz ko?rinishning shakllanishidagi roli chuqur tahlil qilinadi. Antibiotiklar va keng qamrovli kon?yugat vaktsinalar (PKV13/15/20) davrida hamda klassik to?rt bosqichli morfologiya faqat cheklangan holatlarda saqlanib qolayotganining molekulyar va immunologik sabablari maxsus yoritiladi. PB - South Aral Region Medical Journal N1 - Imported from URDTI Journal (OAI id oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/474) A1 - Akbarova, Muruvvat AV - none ID - arxiv54062 Y1 - 2026/03/14/ UR - http://journal.urdti.uz/index/article/view/474 KW - krupoz pnevmoniya; Streptococcus pneumoniae; virulensiya; polimikrob infeksiya; bosqichlilik ER -