%0 Journal Article %A Xolmurodov, Inoyatillo %A Abrayev, Baxtiyor %A Norqulov, Jahongir %A Sattorov, Hoshim %D 2026 %F arxiv:54057 %I South Aral Region Medical Journal %J South Aral Region Medical Journal %K stress; HPA o‘qi; gipotalamus; gipofiz bezi; buyrak usti bezlari %T STRESSGA ORGANIZMNING FIZIOLOGIK JAVOBI (HPA O‘QI) %U https://arxiv.universalpublishings.com/id/eprint/54057/ %X Mazkur maqolada stress holatlarida inson organizmida yuzaga keladigan fiziologik jarayonlar, ayniqsa gipotalamus–gipofiz–buyrak usti bezi o‘qi (HPA o‘qi) faoliyatining mexanizmlari ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Stress tashqi yoki ichki omillarning organizm muvozanatiga ta’siri natijasida yuzaga keladigan murakkab biologik javob reaksiyasi hisoblanadi. Tadqiqotda HPA o‘qining faollashuvi natijasida gormonlar sekretsiyasi, xususan kortizol ajralishi, nerv va endokrin tizimlar o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik hamda organizmning moslashuv jarayonlari yoritiladi. Shuningdek, uzoq davom etuvchi stressning immun tizim, yurak-qon tomir faoliyati hamda metabolik jarayonlarga salbiy ta’siri ilmiy manbalar asosida izohlanadi. Maqola stress fiziologiyasini tushunish orqali psixosomatik kasalliklarning oldini olish va sog‘lom adaptatsiya mexanizmlarini shakllantirish muhimligini asoslaydi %Z Imported from URDTI Journal (OAI id oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/471)