TY - JOUR A1 - Aliyeva, Mavluda AV - none Y1 - 2026/02/14/ UR - http://journal.urdti.uz/index/article/view/305 KW - Yechilmaydigan protezlar; anatomo-funksional holat; periodontal to?qima; alveolyar suyak; okklyuziya ID - arxiv52593 JF - South Aral Region Medical Journal PB - South Aral Region Medical Journal N2 - Mazkur maqolada yechilmaydigan protezlardan uzoq muddat foydalanuvchi shaxslarning og?iz bo?shlig?i anatomo-funksional holatini kompleks baholashning ilmiy-nazariy asoslari tahlil qilinadi. Zamonaviy ortopedik stomatologiyada metall-keramika, to?liq keramik va sirkoniy asosli konstruksiyalar keng qo?llanilmoqda. Biroq protezlarning uzoq muddatli funksional ta?siri periodontal to?qimalar, alveolyar suyak, chakka-pastki jag? bo?g?imi, chaynash mushaklari va og?iz shilliq qavatida morfofunksional o?zgarishlarga olib kelishi mumkin. Tadqiqotda xalqaro ilmiy bazalardagi maqolalar, klinik kuzatuvlar va dissertatsiya ishlari asosida protezlardan 5 yildan ortiq foydalanish natijasida yuzaga keladigan o?zgarishlar tizimli ravishda o?rganildi. Statistik ma?lumotlarga ko?ra, 5?10 yil davomida foydalanilgan doimiy ko?prik protezlarida periodontal yallig?lanish ko?rsatkichlari 32?47% hollarda aniqlanadi, marjinal suyak rezorbsiyasi esa o?rtacha 0,8?1,6 mm ni tashkil etadi. Okkluzion yuklamaning notekis taqsimlanishi esa temporomandibulyar disfunktsiyalar xavfini 18?24% gacha oshiradi. Maqolada anatomo-funksional baholash mezonlari, gigiyenik indekslar, rentgenologik tahlil va elektromiografik tekshiruvlarning ahamiyati yoritilgan. Kompleks yondashuv protezlarning uzoq muddatli prognozini aniqlash, asoratlarni erta tashxislash va reabilitatsiya samaradorligini oshirish imkonini beradi. TI - YECHILMAYDIGAN PROTEZLARDAN UZOQ MUDDAT FOYDALANUVCHI SHAXSLAR OG?IZ BO?SHLIG?INING ANATOMO-FUNKSIONAL HOLATINI KOMPLEKS BAHOLASHNING ILMIY-NAZARIY ASOSLARI N1 - Imported from URDTI Journal (OAI id oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/305) ER -