    {
      "type": "article",
      "full_text_status": "none",
      "id_number": "oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/305",
      "date": "2026-02-14",
      "uri": "https://arxiv.universalpublishings.com/id/eprint/52593",
      "ispublished": "pub",
      "metadata_visibility": "show",
      "date_type": "published",
      "note": "Imported from URDTI Journal (OAI id oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/305)",
      "userid": 1,
      "official_url": "http://journal.urdti.uz/index/article/view/305",
      "subjects": [
        "Yechilmaydigan protezlar",
        "anatomo-funksional holat",
        "periodontal to\u2018qima",
        "alveolyar suyak",
        "okklyuziya"
      ],
      "publisher": "South Aral Region Medical Journal",
      "rev_number": 1,
      "datestamp": "2026-05-26 15:45:44",
      "status_changed": "2026-05-26 15:45:44",
      "title": "YECHILMAYDIGAN PROTEZLARDAN UZOQ MUDDAT FOYDALANUVCHI SHAXSLAR OG\u2018IZ BO\u2018SHLIG\u2018INING ANATOMO-FUNKSIONAL HOLATINI KOMPLEKS BAHOLASHNING ILMIY-NAZARIY ASOSLARI",
      "abstract": "Mazkur maqolada yechilmaydigan protezlardan uzoq muddat foydalanuvchi shaxslarning og\u2018iz bo\u2018shlig\u2018i anatomo-funksional holatini kompleks baholashning ilmiy-nazariy asoslari tahlil qilinadi. Zamonaviy ortopedik stomatologiyada metall-keramika, to\u2018liq keramik va sirkoniy asosli konstruksiyalar keng qo\u2018llanilmoqda. Biroq protezlarning uzoq muddatli funksional ta\u2019siri periodontal to\u2018qimalar, alveolyar suyak, chakka-pastki jag\u2018 bo\u2018g\u2018imi, chaynash mushaklari va og\u2018iz shilliq qavatida morfofunksional o\u2018zgarishlarga olib kelishi mumkin. Tadqiqotda xalqaro ilmiy bazalardagi maqolalar, klinik kuzatuvlar va dissertatsiya ishlari asosida protezlardan 5 yildan ortiq foydalanish natijasida yuzaga keladigan o\u2018zgarishlar tizimli ravishda o\u2018rganildi. Statistik ma\u2019lumotlarga ko\u2018ra, 5\u201310 yil davomida foydalanilgan doimiy ko\u2018prik protezlarida periodontal yallig\u2018lanish ko\u2018rsatkichlari 32\u201347% hollarda aniqlanadi, marjinal suyak rezorbsiyasi esa o\u2018rtacha 0,8\u20131,6 mm ni tashkil etadi. Okkluzion yuklamaning notekis taqsimlanishi esa temporomandibulyar disfunktsiyalar xavfini 18\u201324% gacha oshiradi. Maqolada anatomo-funksional baholash mezonlari, gigiyenik indekslar, rentgenologik tahlil va elektromiografik tekshiruvlarning ahamiyati yoritilgan. Kompleks yondashuv protezlarning uzoq muddatli prognozini aniqlash, asoratlarni erta tashxislash va reabilitatsiya samaradorligini oshirish imkonini beradi.",
      "creators": [
        {
          "name": {
            "honourific": null,
            "given": "Mavluda",
            "family": "Aliyeva",
            "lineage": null
          }
        }
      ],
      "eprintid": 52593,
      "keywords": "Yechilmaydigan protezlar; anatomo-funksional holat; periodontal to\u2018qima; alveolyar suyak; okklyuziya",
      "sword_depositor": 1,
      "dir": "disk0/00/05/25/93",
      "lastmod": "2026-05-26 15:45:44",
      "publication": "South Aral Region Medical Journal",
      "eprint_status": "archive"
    }