%K Умуртқа артерияси синдроми
%D 2026
%R oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/65
%T УАС КУЗАТИЛГАН БЕМОРЛАРНИНГ КОГНИТИВ ФУНКЦИЯЛАРИ ВА ЭМОЦИОНАЛ ҲОЛАТИ
%A Мусо Ўринов
%A Сухроб Саидов
%J South Aral Region Medical Journal
%O Imported from URDTI Journal (OAI id oai:ojs2.journal.urdti.uz:article/65)
%L arxiv50875
%I South Aral Region Medical Journal
%X Тадқиқот натижалари умуртқа артерияси синдроми (УАС) кузатилган беморларда когнитив функциялар ва психоэмоционал ҳолатнинг сезиларли ўзгарувчанлигини кўрсатди. Органик босқичда (2-гуруҳ) хавотир ва депрессия даражаси функционал босқичга (1-гуруҳ) нисбатан сезиларли даражада юқори бўлиб, когнитив функция барча психотипларда пасайгани аниқланди, энг яққол ўзгаришлар феминин психотипли беморларда қайд этилди. PAQ, HADS ва MoCA шкалаларидаги фарқлар статистик жиҳатдан аҳамиятли бўлиб, корреляцион таҳлил оғриқ (NRS), психоэмоционал стресс (HADS-A, HADS-D), когнитив функция (MoCA) ва вегетатив симптомлар (COMPASS-31) ўртасида сезиларли боғлиқликни кўрсатди (r=0,36–0,52; p<0,05–0,01). Шунингдек, аёлларда оғриқ ва психоэмоционал стресс эркакларга нисбатан юқори бўлиб, гендерга хос реакциялар аниқланди. Бу натижалар УАС беморларида психоэмоционал ва когнитив ҳолатни баҳолаш, индивидуаллаштирилган диагностика ва реабилитация стратегияларини ишлаб чиқишда муҳим аҳамиятга эга эканлигини кўрсатади.